2020’li yılların başında yaşadığımız tedarik zinciri krizleri, dünyaya çok önemli bir ders öğretti: Uzak, her zaman ucuz değildir. 2026 yılı itibarıyla küresel lojistik ekosistemi, "en ucuz iş gücü neredeyse orada üret" mantığından, "en hızlı ve güvenli neredeyse oraya yaklaş" mantığına, yani Nearshoring modeline kesin bir dönüş yaptı.

Tedarik Zincirinde "Mesafe" Artık Bir Risk Faktörü

Geçtiğimiz yıllarda Süveyş Kanalı’nda yaşanan tıkanmalar, Panama Kanalı’ndaki kuraklık ve jeopolitik gerilimler, 15.000 kilometrelik tedarik rotalarını birer "risk tüneline" dönüştürdü. 2026 verilerine göre, küresel şirketlerin %40’ından fazlası üretim tesislerini tüketici pazarlarına (özellikle Avrupa ve Kuzey Amerika) daha yakın coğrafyalara taşıdı veya tedarikçilerini bu bölgelerden seçmeye başladı.

Neden Nearshoring?

• Hız (Lead Time): Okyanus ötesinden 8 haftada gelen bir yük, nearshoring ile 3-5 güne iniyor.

• Esneklik: Tüketici talebi değiştiğinde, stokları güncellemek aylar değil, günler alıyor.

• Karbon Ayak İzi: Daha kısa mesafe, daha az yakıt ve daha düşük karbon vergisi demek.

Yeni Merkezin Yıldızı: Türkiye ve Orta Koridor

2026 lojistik raporları, Türkiye’nin bu yeni dönemde sadece bir "köprü" değil, global bir "hub" haline geldiğini doğruluyor. Avrupa Birliği’nin en büyük tedarikçilerinden biri olan Türkiye, "Orta Koridor" üzerindeki stratejik konumuyla Uzak Doğu ve Avrupa arasındaki en güvenli limanlardan biri oldu.

2026 ve Ötesi: "Friend-shoring" Dönemi

Lojistik dünyasında artık sadece coğrafi yakınlık yetmiyor; "politik yakınlık" yani Friend-shoring kavramı da devreye giriyor. Şirketler, ham maddelerini sadece yakın olan yerlerden değil, aynı zamanda ticari ilişkilerin stabil olduğu "dost" ülkelerden temin etmeyi önceliklendiriyor. Bu durum, ticaret rotalarını geleneksel limanlardan, daha teknolojik ve entegre lojistik koridorlarına kaydırıyor.

Gelecek Öngörüsü: 2030 yılına kadar küresel ticaretin %60’ının "bölgesel koridorlar" üzerinden dönmesi bekleniyor. Bu, devasa konteyner gemilerinin yerini, daha hızlı hareket eden intermodal trenlere ve otonom kamyon filolarına bırakacağı bir dünyanın habercisi.

Sonuç: Haritayı Doğru Okumak

Dünya artık daha küçük ama lojistik operasyonlar hiç olmadığı kadar karmaşık. Nearshoring, sadece bir lojistik terimi değil; belirsizliklerle dolu bir dünyada güvenliği ve hızı seçme biçimidir. Ticaretin yeni rotalarını anlamak, sadece bugünü değil, önümüzdeki on yılı yönetmek anlamına geliyor.